أبو علي سينا

ديباچه 44

النجاة من الغرق في بحر الضلالات

داماسكيوس ( نيقولاوس دمشقي ) ديده‌اند وگويند كه أو از رورگار اگوستوس است واندرونيكوس ( 260 ) آن را در نشر نگارشهاى أرسطو بكار برده است . به گفتهء يگر بر آنچه كه قانوني شده ودر دسترس دانشمندان گذارده شده اگر چيزى افزوده شده باشد گويا پس از اين روزگاران بايد باشد ، واگر متافوسيكاىاندر ونيكوس در چهارده يا سيزده دفتر مىبود ، وده دفتر آن ونام « متافوسيكا » پيش از أو مىبود ، پس بايستى اينها پس از هرميپوس باشند . ولى ما نشانى از اينها پيش از اندرونيكوس نمىبينيم واين نشر رسمي بايستى در آغاز روزگار امپراتورى شده باشد . يگر مىگويد كه هر يك از دفترهاى متافيزيك در طومارى جداگانه نوشته شده ونشانى هم از پيوسته بودن آنها نداريم . اين طومارها هم به يك اندازه نبودند وگويا در پايان هر دفترى نشانه‌اى از آغاز دفتر پسين بوده است درست مانند چاپهاى كهن كه در پاى صفحه‌ها واژهء آغاز صفحهء پسين گذارده مىشده است . دفترهاى متافوسيكا از رهگذر بازرگانى وداد وستد در هفت دو بخشي گذارده شده وشمارهء برگهاى آنها هم يكى نيست ( راس 31 - 33 ) اشتاين شنايدر ( 66 ) وبدوي در دو فهرست آثار أرسطو به عربى ( 23 ) وفرانسه ( 85 ) وپترز در فهرست خود ( 49 ) دربارهء إلهيات أرسطو يا ثئولوگيكا از « كتاب الحروف ، فيما بعد الطبيعة » ياد كرده‌اند . بدوي در آغاز أرسطو عند العرب از مقالة اللام ودو شرح آن از ثامسطيوس وإسكندر ونسخه 6 م حكمة دار الكتب ياد كرده است . چند واژهء ويژهء متافيزيك والهى در متافيزيك E 1 بند 91 a 6201 و K 7 بند 3 b 4601 ) تريكو 333 و 608 ) « تئولوگيكى » آمده كه در تفسير ابن رشد چاپ بوئيژ ص 707 و 712 « الأشياء الإلهية القول » آمده است . در دفتر لام 10 بند 1075 b 20 « سوفيا ، تى ميوتاتى اپيستومى » ( تريكو 712 Sciense supreme , Sagesse ( آمده كه در تفسير ما بعد الطبيعة ( 3 : 1728 ) « الحكمة » ديده مىشود . در اجزاء الحيوان 1 : 5 بند 645 a 4 « پرى تاثئيا فيلوسوفيا » آمده كه در ترجمهء